Kalp hastalığı ve kalp ilaçları, cinsel yaşamı etkileyebilir. Bu konu hastaların çok az konuştuğu, ama çok merak ettiği bir başlıktır. Utanıldığı için sorulmaz; sorulmadığı için de birçok kişi ilacı sessizce bırakır. Bu, en tehlikeli çözümdür.
Bu yazı, kalp ilaçları ile cinsel sağlık arasındaki ilişkiyi açık ve yargısız biçimde anlatır. Bu yazıda bilinçli olarak marka adı ve doz verilmemiştir.
Sorunun kaynağı her zaman ilaç mı?
Hayır. Cinsel işlev bozukluğunun kalp hastalarında birkaç kaynağı olabilir ve bunlar çoğu zaman bir aradadır:
- Damar hastalığının kendisi. Cinsel işlev, sağlıklı damarlara bağlıdır. Erkeklerde sertleşme sorunu, bazen kalp damar hastalığının ilk işaretlerinden biri olabilir.
- Diyabet ve yüksek tansiyon. Damarları ve sinirleri etkiler.
- Kaygı ve çökkünlük. Özellikle bir kalp olayından sonra çok sıktır; kalp krizi sonrası ruh hâli yazımız.
- Kalp krizinin tekrarlayacağı korkusu.
- Yorgunluk ve efor kapasitesinin azalması.
- Hormonal değişiklikler. Kadınlarda menopoz dahil.
- İlaçlar. Bazı ilaç grupları etkileyebilir.
Hangi ilaçlar etkileyebilir?
- Bazı beta blokerler. Ancak yeni nesil bazı beta blokerlerde bu etki daha azdır ve sanıldığından seyrektir; beta bloker yazımız.
- Bazı idrar söktürücüler. İdrar söktürücüler yazımız.
- Bazı ritim ilaçları ve bazı hormon etkileşimli ilaçlar.
- Bazı depresyon ilaçları.
Önemli bir bulgu: bir ilacın bu yan etkisi olduğunu bilen hastaların, bilmeyenlere göre daha fazla yakınma bildirdiği gösterilmiştir. Yani kaygı ve beklenti de tabloyu etkiler.
Ne yapmalı?
- İlacı kendi kararınızla bırakmayın. Kalp ilaçlarının aniden kesilmesi ciddi sonuçlar doğurabilir.
- Hekiminize söyleyin. Bu, sık karşılaşılan ve çözümü olan bir konudur. Doz, saat ya da ilaç değişikliğiyle çoğu zaman düzelir.
- Diğer nedenlerin de değerlendirilmesini isteyin. Şeker, tansiyon, hormonlar, ruh hâli.
- Damar sağlığınıza yatırım yapın. Sigarayı bırakmak, düzenli hareket etmek, kilo vermek ve tansiyonu kontrol etmek cinsel işlevi de iyileştirebilir.
- Eşinizle konuşun. Kaygıyı paylaşmak yükü hafifletir.
Sertleşme sorunu için kullanılan ilaçlar
Bu başlık özellikle önemlidir. Sertleşme sorunu için kullanılan ilaçlar birçok kalp hastası için güvenle kullanılabilir; ancak göğüs ağrısı için kullanılan nitrat grubu ilaçlarla birlikte kullanıldığında tansiyonda tehlikeli bir düşüşe yol açabilir.
- Bu ilaçları reçetesiz ya da internetten almayın.
- Kalp ilaçlarınızı hekiminize mutlaka söyleyin. Özellikle dil altı ya da bant biçiminde göğüs ağrısı ilacı kullanıyorsanız.
- Acile başvurduğunuzda bu ilacı kullandığınızı söyleyin. Göğüs ağrısı tedavisinde kullanılacak ilaçları doğrudan etkiler.
Kalp hastalığında cinsel yaşam güvenli mi?
Durumu dengede olan çoğu kalp hastası için evet. Cinsel ilişkinin eforu, birkaç kat merdiven çıkmaya benzer. Genel bir ölçüt olarak, merdiveni göğüs ağrısı ya da belirgin nefes darlığı olmadan çıkabiliyorsanız cinsel yaşam genellikle güvenlidir.
Kalp krizi ya da ameliyat sonrası dönüş zamanını hekiminize sorun; çoğu hasta haftalar içinde döner. Kalp krizi sonrası yazımız ve ameliyat sonrası iyileşme yazımız.
Hekiminize söyleyin
- ilaç başladıktan sonra ortaya çıkan cinsel isteksizlik ya da işlev bozukluğu
- cinsel ilişki sırasında göğüs ağrısı, nefes darlığı ya da çarpıntı
- sertleşme sorunu için ilaç kullanmayı düşünmeniz
- kaygı ya da korku nedeniyle cinsel yaşamdan kaçınma
Acil durum: 112'yi arayın
Aşağıdakilerden biri varsa hemen 112'yi arayın:
- cinsel ilişki sırasında ya da sonrasında birkaç dakikadan uzun süren göğüs ağrısı
- göğüs ağrısıyla birlikte soğuk terleme ya da bayılma hissi
- ani başlayan ve şiddetli nefes darlığı
- bayılma
- sertleşme ilacı ile göğüs ağrısı ilacının birlikte alınması sonrası baş dönmesi ya da bayılma
Acil ekibe hangi ilaçları ne zaman aldığınızı mutlaka söyleyin.
Sık sorulan sorular
Tansiyon ilacım yüzünden mi isteksizim?
Olabilir, ama tek neden olmayabilir. Yüksek tansiyonun kendisi, kaygı, yorgunluk ve diğer hastalıklar da rol oynar. Hekiminize söyleyin; farklı bir ilaç seçeneği ya da diğer nedenlerin değerlendirilmesi çoğu zaman sorunu çözer.
Sertleşme ilacı kalp hastaları için güvenli mi?
Durumu dengede olan birçok kalp hastası için güvenle kullanılabilir. Ancak nitrat grubu göğüs ağrısı ilaçlarıyla birlikte kullanımı tehlikelidir. Kullanmadan önce mutlaka hekiminize danışın.
Kalp krizinden sonra ne zaman cinsel yaşama dönebilirim?
Bu, geçirilen olayın büyüklüğüne ve iyileşme sürecine bağlıdır. Çoğu hasta haftalar içinde döner. Merdiveni zorlanmadan çıkabilmek iyi bir ölçüttür. Kesin zamanlamayı hekiminizden alın.
Kadınlarda da kalp ilaçları cinsel sağlığı etkiler mi?
Evet, kadınlarda da istek azalması ve kuruluk gibi etkiler görülebilir; bu konu kadınlarda daha da az konuşulur. Menopoz ve ruh hâli de rol oynar. Çekinmeden hekiminize söyleyin.
Hekime bunu söylemeye utanıyorum.
Hekimler bu soruyla sık karşılaşır ve konu tıbbi bir başlık olarak ele alınır. Sessizce ilacı bırakmak yerine söylemek, hem sağlığınızı hem yaşam kalitenizi korur.
İlgili yazılar
Hekiminize danışın.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerine geçmez. İlaç kararları hekiminize aittir. Burada bilinçli olarak marka adı ve doz verilmemiştir.
Kaynaklar
- European Society of Cardiology, kardiyovasküler hastalıklarda cinsel sağlık bilimsel bildirisi
- European Association of Urology, erektil disfonksiyon kılavuzu
- Türk Kardiyoloji Derneği, kardiyovasküler farmakoterapi uzlaşı raporu