Baş ağrısı, bel ağrısı, eklem ağrısı. Ağrı kesiciler, en sık ve en rahat kullanılan ilaçlardır; çoğu reçetesiz alınır. Oysa bir grup ağrı kesici tansiyonu yükseltebilir, kalp yetmezliğini kötüleştirebilir ve kalp krizi riskini artırabilir. Kalp hastaları için bu ilaçların seçimi önemlidir.
Bu yazı, ağrı kesicilerin kalbe etkilerini genel hatlarıyla anlatır. Bu yazıda bilinçli olarak marka adı ve doz verilmemiştir; hangi ağrı kesicinin sizin için uygun olduğunu hekiminize danışın.
Hangi ağrı kesiciler dikkat gerektirir?
Kalp açısından en çok üzerinde durulan grup, iltihap giderici ağrı kesicilerdir. Eklem ağrısı, kas ağrısı, diş ağrısı ve adet ağrısı için yaygın olarak kullanılırlar. Bu grubun olası etkileri:
- Vücutta tuz ve su tutulumu. Bacaklarda şişlik yapabilir.
- Tansiyonun yükselmesi. Tansiyon ilaçlarının etkisini de azaltabilir; tansiyon ilaçları yazımız.
- Kalp yetmezliğinin kötüleşmesi. Alevlenmelerin bilinen tetikleyicilerindendir; alevlenme yazımız.
- Böbrek işlevlerinin bozulması. Özellikle idrar söktürücü kullananlarda ve ileri yaşta.
- Kalp krizi ve inme riskinde artış. Özellikle uzun süreli ve yüksek dozlu kullanımda.
- Mide kanaması. Kan sulandırıcı ya da aspirinle birlikte kullanıldığında risk belirgin artar; aspirin yazımız.
Kimler daha dikkatli olmalı?
- kalp yetmezliği olanlar
- kalp krizi geçirmiş, stent ya da bypass yapılmış olanlar
- kontrolsüz yüksek tansiyonu olanlar
- böbrek hastalığı olanlar
- kan sulandırıcı kullananlar; kan sulandırıcı rehberimiz
- ileri yaştakiler
- mide ülseri öyküsü olanlar
Pratik öneriler
- Reçetesiz ağrı kesici almadan önce hekiminize ya da eczacınıza kalp hastası olduğunuzu söyleyin.
- Mümkün olan en kısa süre kullanın.
- Etiketi okuyun. Soğuk algınlığı ve grip ilaçlarının bir bölümü de ağrı kesici içerir; farkında olmadan iki kez almak mümkündür.
- Kremler ve jeller. Vücuda daha az geçtikleri için bazı durumlarda tercih edilebilir; yine de sorun.
- Kullanırken tansiyonunuzu ve kilonuzu takip edin.
- Uzun süreli ağrınız varsa nedenini araştırın. Ağrı kesiciyle susturmak yerine kaynağı tedavi etmek daha güvenlidir.
- İlaç dışı yöntemleri de değerlendirin. Fizik tedavi, sıcak ve soğuk uygulama, egzersiz.
Bitkisel ağrı kesiciler güvenli mi?
Bitkisel olması güvenli olduğu anlamına gelmez. Bazı bitkisel ürünler kan sulandırıcılarla etkileşerek kanama riskini artırabilir, bazıları tansiyonu etkileyebilir. Kullanmadan önce hekiminize söyleyin; bitkisel ürünler yazımız ve takviye etkileşimi yazımız.
Ağrıyı ilaçsız azaltmanın yolları
Kalp hastalarında ağrı kesici ihtiyacını azaltmak, ilaçla ilgili riskleri de azaltır. Nedene göre işe yarayabilecek ilaç dışı yöntemler şunlardır:
- eklem ve kas ağrılarında düzenli ve hafif egzersiz, esneme hareketleri
- fizik tedavi ve duruş düzeltme
- akut zorlanmalarda soğuk, kronik sertlikte sıcak uygulama
- fazla kilonun verilmesi; özellikle diz ve bel ağrısında
- uyku düzeninin iyileştirilmesi; uykusuzluk ağrı eşiğini düşürür
- gevşeme ve nefes teknikleri
Uzun süredir devam eden ağrılarda nedeni araştırmak ve bir ağrı planı yapmak için hekiminizle görüşün.
Hekiminize başvurun
- ağrı kesici kullanırken bacaklarda şişlik
- tansiyonunuzun yükselmesi
- birkaç gün içinde hızlı kilo artışı
- mide ağrısı ya da hazımsızlık
- idrar miktarında azalma
- uzun süredir ağrı kesici kullanma ihtiyacı
Acil durum: 112'yi arayın
Aşağıdakilerden biri varsa hemen 112'yi arayın:
- kan kusma ya da siyah, katran renginde dışkı
- birkaç dakikadan uzun süren, baskı tarzında göğüs ağrısı
- ani başlayan ve şiddetli nefes darlığı, yatarken nefes alamama
- yüzde kayma, konuşma bozukluğu ya da kolda ani güçsüzlük
- yüzde, dudaklarda ya da dilde şişlik ve nefes almada güçlük
Sık sorulan sorular
Kalp hastasıyım, hangi ağrı kesiciyi kullanabilirim?
Bu, kalp hastalığınızın türüne, böbrek işlevlerinize ve kullandığınız diğer ilaçlara bağlıdır. Genel olarak bazı ağrı kesiciler kalp açısından daha güvenli kabul edilir; ancak sizin için uygun olanı hekiminiz belirler. Bu yazıda bilinçli olarak ilaç adı verilmemiştir.
Ara sıra bir tane almak sorun olur mu?
Kısa süreli ve seyrek kullanım çoğu kişide sorun yaratmaz. Risk, uzun süreli ve düzenli kullanımda ve kalp yetmezliği gibi hassas durumlarda belirgin artar. Yine de hangi ilacın uygun olduğunu önceden hekiminize sorun.
Ağrı kesici tansiyonumu yükseltir mi?
İltihap giderici ağrı kesiciler tansiyonu yükseltebilir ve tansiyon ilaçlarının etkisini azaltabilir. Kullanırken tansiyonunuzu takip edin; belirgin yükselme olursa hekiminize söyleyin.
Kan sulandırıcı kullanıyorum, ağrı kesici alabilir miyim?
Bazı ağrı kesiciler kan sulandırıcılarla birlikte kanama riskini belirgin biçimde artırır. Hangi ağrı kesicinin uygun olduğunu mutlaka hekiminize sorun; reçetesiz almayın.
Ağrı kesici kremler de risk taşır mı?
Kremler ve jeller vücuda tabletlere göre daha az geçer ve bazı durumlarda daha güvenli bir seçenek olabilir. Ancak geniş alanlara ve uzun süre uygulandığında yine dikkat gerekir.
İlgili yazılar
Hekiminize danışın.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerine geçmez. İlaç seçimi hekiminize aittir. Burada bilinçli olarak marka adı ve doz verilmemiştir.
Kaynaklar
- European Society of Cardiology, akut ve kronik kalp yetmezliği tanı ve tedavi kılavuzu
- European Medicines Agency, iltihap giderici ağrı kesicilerin kardiyovasküler güvenliği değerlendirmesi
- Türk Kardiyoloji Derneği, kardiyovasküler farmakoterapi uzlaşı raporu