Ürik Asit Yüksekliği ve Gut: Kalbe Etkisi Var mı?

Ürik asit, vücutta pürin denen maddelerin yıkılmasıyla oluşan bir atık üründür ve böbrekler yoluyla atılır. Kanda yükseldiğinde eklemlerde kristaller oluşturarak gut denen ağrılı eklem iltihabına yol açabilir. Ürik asit yüksekliği ve gut, kalp ve damar hastalıklarıyla da sık birlikte görülür.

Bu yazı, ürik asitle kalp arasındaki ilişkiyi, gut hastalarında kalp riskini ve kalp ilaçlarıyla ilgili dikkat edilecek noktaları anlatır.

Ürik asit yüksekliği neden olur?

• Böbreklerden yetersiz atılım. En sık nedendir; böbrek işlevinin azalması ürik asiti yükseltir; böbrek ve kalp yazımız.
• Beslenme. Sakatat, kırmızı et, bazı deniz ürünleri, bira ve diğer alkollü içkiler, fruktoz içeren şekerli içecekler.
• Fazla kilo ve insülin direnci. Metabolik sendrom ile yakından ilişkilidir.
• Bazı ilaçlar. Özellikle bazı idrar söktürücüler ürik asiti yükseltebilir.
• Kalıtım. Gut ailelerde daha sık görülür.

Gut hastalığı ve kalp riski

Gut hastalarında kalp krizi, inme, kalp yetmezliği ve atriyal fibrilasyon daha sık görülür. Bu ilişkinin bir bölümü, gut hastalarında sık rastlanan yüksek tansiyon, diyabet, fazla kilo ve böbrek hastalığından kaynaklanır. Ayrıca gut ataklarındaki yoğun iltihabın, atak dönemlerinde kalp krizi riskini geçici olarak artırabileceği düşünülmektedir.

Belirti vermeyen ürik asit yüksekliğinin kalbi doğrudan etkileyip etkilemediği ise hâlâ araştırılmaktadır. Bugünkü bilgiyle, gut atağı geçirmemiş ve böbrek taşı olmayan kişilerde yalnızca ürik asiti düşürmek için ilaç başlanması genellikle önerilmez. Önemli olan, ürik asit yüksekliğini diğer kalp risk etkenlerini gözden geçirmek için bir fırsat olarak görmektir.

Ürik asit ve tansiyon

Ürik asit yüksekliği ile yüksek tansiyon sıklıkla birlikte bulunur. Ürik asiti yüksek olan kişilerde zamanla tansiyon yükselme eğilimi daha fazladır; tansiyon ilaçlarının bir kısmı da ürik asiti etkileyebilir. Bu nedenle tansiyon tedavisi seçilirken hekiminiz gut öykünüzü de dikkate alır. Tansiyon takibi için evde tansiyon ölçümü yazımıza bakabilirsiniz.

Kalp hastalarında gut: ilaçlara dikkat

• Atak tedavisinde kullanılan ağrı kesiciler. Bazı iltihap giderici ağrı kesiciler kalp yetmezliği, tansiyon ve böbrek açısından sorun yaratabilir. Kalp hastasıysanız atak tedavisini kendi başınıza seçmeyin; ağrı kesiciler yazımız.
• İdrar söktürücüler. Kalp yetmezliği ve tansiyon tedavisinde önemlidirler; ürik asiti yükseltebilirler ama gut nedeniyle kendi başınıza bırakılmamalıdır; idrar söktürücüler yazımız.
• Ürik asit düşürücü ilaçlar. Tekrarlayan gut ataklarında uzun süreli kullanılır. Seçim, kalp ve böbrek durumunuza göre hekiminiz tarafından yapılır.
• Kan sulandırıcılarla etkileşim. Bazı gut ilaçları kan sulandırıcıların etkisini değiştirebilir; her yeni ilacı hekiminize bildirin.

Bu yazıda bilinçli olarak ilaç adı ve doz verilmemiştir.

Günlük hayatta ne yapabilirsiniz?

• Şekerli içecekleri ve meyve sularını azaltın.
• Alkolü, özellikle birayı sınırlayın.
• Sakatat ve kırmızı eti azaltın. Sebze, baklagil, tam tahıl ve az yağlı süt ürünleri ağırlıklı beslenin.
• Yavaş kilo verin. Çok hızlı kilo kaybı ve uzun açlıklar geçici olarak atak tetikleyebilir.
• Yeterli sıvı alın. Kalp yetmezliği gibi sıvı kısıtlaması gereken durumlarda miktarı hekiminizle belirleyin; sıvı kısıtlaması yazımız.
• Düzenli hareket edin.